İşveren Tazminat Karşılığı Ücretten En Fazla Kaç Günlük Tutar Alıkoyabilir? — 2M Hukuk Avukatlık Ofisi

İşveren, olası bir tazminat alacağına karşılık gemiadamının ücretinden geçici olarak bir miktar alıkoyabilir; ancak bu tutar kanunla sınırlandırılmıştır.

Kısa Cevap

İşveren veya işveren vekilinin tazminat karşılığı olarak gemiadamının ücretinden geçici olarak alıkoyacağı tutar, 10 günlük ücretten fazla olamaz.

Tazminat Karşılığı Geçici Alıkoyma

Deniz İş Kanunu, işveren veya işveren vekilinin tazminat karşılığı olarak gemiadamının ücretinden geçici olarak alıkoyabileceği tutarı sınırlar. Bu tutar 10 günlük ücretten fazla olamaz. Düzenleme, gemiadamının ücret güvencesini korurken işverenin olası alacağına karşılık geçici bir teminat imkânı tanır.

Geçici NiteliğiBuradaki alıkoyma geçici niteliktedir ve tazminat karşılığına yöneliktir. Tazminat gerektiren bir durumun bulunmadığının anlaşılması halinde alıkonulan tutarın gemiadamına ödenmesi gerekir.

Alıkoymanın Usulü: Taksit, İade ve Banka

Kanun, alıkoymanın yalnızca üst sınırını değil usulünü de düzenler. Buna göre alıkonulacak tutar 10 hafta içinde ve eşit taksitlerle kesilir. Tazminatı gerektiren bir durumun ortaya çıkmadığının anlaşılması halinde alıkonulan paranın gemiadamına geri verilmesi gerekir. Alıkonulan tutarların, belirlenen süre içinde milli bankalardan birine gemiadamı adına yatırılması da öngörülmüştür. Böylece tutar, işverenin serbest tasarrufunda bırakılmaz.

Ücretten yapılan alıkoyma ve kesintilerin sınırlarının aşılması, gemiadamı bakımından ücret alacağı doğurur. Bu alacakların korunması için Gemi İhtiyati Haczi yazımıza bakabilirsiniz.

Alıkoyma ile Ceza Kesintisinin Farkı

Tazminat karşılığı alıkoyma ile ceza kesintisi birbirine karıştırılmamalıdır. Ceza kesintisi, disiplin amaçlı ve kesin bir kesintidir (ayda en fazla 3 gündelik). Alıkoyma ise olası bir tazminat alacağına karşılık geçici niteliktedir ve en fazla 10 günlük ücret tutarındadır. Tazminat gerektiren bir durum doğmazsa, alıkonulan tutar gemiadamına geri ödenir.

Alıkoymanın Usulü (Örnek)

Alıkoma, ücretten tek seferde değil; 10 hafta içinde ve eşit taksitlerle yapılır. Ayrıca alıkonulan tutarların belirlenen süre içinde milli bankalardan birine gemiadamı adına yatırılması öngörülmüştür. Örneğin 10 günlük ücrete karşılık gelen tutar, on haftaya bölünerek her hafta eşit miktarda kesilir; böylece gemiadamının geliri tek seferde ağır biçimde etkilenmez.

Yasal Dayanak

854 sayılı Deniz İş Kanunu m. 39 (Zarar karşılığı kesinti; 10 günlük ücret, 10 haftada eşit taksit).

Madde numaraları 854 sayılı Kanun’un resmî tam metninden doğrulanmıştır; yayın/filing öncesi güncel mevzuat ve içtihat mevzuat.gov.tr ve UYAP üzerinden teyit edilmelidir.

İlgili Yazılarımız (Deniz Ticaret Hukuku)

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

S: Tazminat karşılığı en fazla ne kadar alıkonur?

C: Gemiadamının ücretinden geçici olarak alıkonacak tutar 10 günlük ücretten fazla olamaz.

S: Bu alıkoyma kalıcı mı?

C: Hayır. Tazminat karşılığına yönelik geçici bir alıkoymadır.

S: Tazminat gerekmezse ne olur?

C: Tazminat gerektiren durum yoksa alıkonulan tutarın gemiadamına ödenmesi gerekir.

S: Sınır aşılırsa ne olur?

C: Sınırı aşan alıkoyma, gemiadamı bakımından ücret alacağı doğurur.

S: Alıkonulan tutar tek seferde mi kesilir?

C: Hayır. Alıkoyma 10 hafta içinde eşit taksitlerle yapılır ve tutar gemiadamı adına milli bir bankaya yatırılır; tazminat gerekmezse iade edilir.

Neden Uzman Avukat Desteği Gereklidir?

854 sayılı Deniz İş Kanunu; gemiadamının çalışma süresi, fazla mesai, hafta tatili, yıllık izin, kıdem ve ihbar tazminatı ile fesih usulü bakımından genel 4857 sayılı İş Kanunu’ndan ayrılan kendine özgü kurallar içerir. Geminin seferde olması, ücretin sabit olmaması veya sözleşmenin belirli bir sefer için yapılması gibi durumlar hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle alacağın doğru nitelendirilmesi ve süresinde talep edilmesi için uzman desteği belirleyicidir.

2M Hukuk Avukatlık Ofisi, deniz iş hukuku ve gemiadamı alacakları konusunda; ücret ve fazla mesai alacaklarından kıdem/ihbar tazminatına, gerektiğinde gemi ihtiyati haczi yoluyla alacağın teminat altına alınmasına kadar İstanbul, Tuzla, Pendik, Kartal, Maltepe ve Gebze başta olmak üzere uçtan uca hukuki destek sunar.

2M Hukuk Avukatlık Ofisiİstanbul Gemi Adamı AvukatıTuzla Gemi Adamı Avukatıİstanbul Deniz Ticaret Hukuku AvukatıTuzla Deniz Ticaret Avukatı

Ekibimiz & İletişim →