Kötü Niyetli Fesihte Gemiadamına Kaç Kat Tazminat Ödenir? — 2M Hukuk Avukatlık Ofisi

İşverenin fesih hakkını kötüye kullanması, kanunen yaptırıma bağlanmıştır. Kötü niyetli fesih halinde gemiadamı lehine artırılmış bir tazminat öngörülür.

Kısa Cevap

Gemiadamının iş sözleşmesinin işverence kötü niyetli olarak feshedildiği tespit edilirse, ihbar önellerine (m.16/B) ait ücretin 3 katı tutarında tazminata hükmedilir. (CSGB SSS bunu kısaca “ücretin 3 katı” olarak ifade eder.)

Kötü Niyet Tazminatı Neyin 3 Katıdır?

Deniz İş Kanunu’nun 16. maddesi, işverenin fesih hakkını kötüye kullanmasını ayrıca yaptırıma bağlar. Gemiadamının sendikaya üye olması, şikâyete başvurması gibi sebeplerle işten çıkarılması ve genel olarak fesih hakkının kötüye kullanıldığını gösteren hallerde; m.16/B’de yazılı ihbar önellerine ait ücretin 3 katı tutarında tazminat ödenir. Yani esas alınan, çıplak biçimde “aylık ücret” değil, gemiadamının kıdemine göre belirlenen ihbar (bildirim) öneli ücretidir.

Önemli Ayrım CSGB SSS’de bu tazminat kısaca “ücretin 3 katı” diye geçer; ancak kanundaki esas, ihbar öneli ücretinin 3 katıdır. İhbar önelleri gemiadamının hizmet süresine göre 2–8 hafta arasında değiştiğinden, tazminat tutarı da kıdeme göre değişir.

Kötü niyet tazminatı; kıdem ve ihbar tazminatından ayrı bir kalemdir ve şartları sağlandığında bunlara ek olarak talep edilebilir. Feshin niteliğinin doğru ortaya konması için uzman desteği belirleyicidir.

Kötü Niyet Tazminatının Hesabı (Örnek)

Kötü niyet tazminatı, çıplak aylık ücretin değil; gemiadamının kıdemine göre belirlenen bildirim (ihbar) öneline ait ücretin üç katı tutarındadır. İhbar önelleri kıdeme göre 2 ila 8 hafta arasında değişir. Örneğin ihbar öneli 6 hafta olan bir gemiadamı için kötü niyet tazminatı, 6 haftalık ücretin üç katı, yani 18 haftalık ücret düzeyinde hesaplanır. Bu, basit “ücretin üç katı” ifadesinden farklı ve çoğu zaman daha yüksek bir tutardır.

Kötü Niyet Nasıl İspatlanır?

Kötü niyetli fesih; gemiadamının sendikaya üye olması, hakkını araması, şikâyet veya bildirimde bulunması gibi sebeplerle cezalandırılması hâllerinde gündeme gelir. Bu tür bir saikin ispatı için yazışmalar, tanık beyanları, fesih zamanlaması ve olay örgüsü birlikte değerlendirilir. Saikin ortaya konması, tazminatın esasını oluşturur.

Yasal Dayanak

854 sayılı Deniz İş Kanunu m. 16 (kötü niyet tazminatı).

Tazminat, m. 16/B’deki bildirim önellerine (kıdeme göre 2-4-6-8 hafta) ait ücretin ÜÇ KATIDIR; ‘ücretin 3 katı’ yaygın bir kısaltmadır, teknik olarak ihbar öneli ücretinin 3 katıdır. Sendika üyeliği veya şikâyete başvurma gibi sebeplerle çıkarma tipik örnektir.

Madde numaraları 854 sayılı Kanun’un resmî tam metninden doğrulanmıştır; mevzuat.gov.tr

İlgili Yazılarımız (Deniz Ticaret Hukuku)

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

S: Kötü niyetli fesihte tazminat kaç kat?

C: m.16/B’deki ihbar önellerine ait ücretin 3 katı tutarında tazminata hükmedilir. (CSGB SSS bunu kısaca ‘ücretin 3 katı’ olarak ifade eder.)

S: Neyin 3 katı esas alınır?

C: Çıplak aylık ücretin değil, gemiadamının kıdemine göre belirlenen ihbar (bildirim) öneli ücretinin 3 katı.

S: Bu tazminat kıdemden ayrı mı?

C: Evet. Kötü niyet tazminatı, kıdem ve ihbar tazminatından ayrı bir kalemdir.

S: Ek olarak talep edilebilir mi?

C: Şartları sağlandığında diğer tazminatlara ek olarak talep edilebilir.

S: Tazminat neyin üç katıdır?

C: Çıplak ücretin değil; kıdeme göre belirlenen ihbar (bildirim) öneli ücretinin üç katıdır. İhbar önelleri 2–8 hafta arasında değişir.

Neden Uzman Avukat Desteği Gereklidir?

854 sayılı Deniz İş Kanunu; gemiadamının çalışma süresi, fazla mesai, hafta tatili, yıllık izin, kıdem ve ihbar tazminatı ile fesih usulü bakımından genel 4857 sayılı İş Kanunu’ndan ayrılan kendine özgü kurallar içerir. Geminin seferde olması, ücretin sabit olmaması veya sözleşmenin belirli bir sefer için yapılması gibi durumlar hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle alacağın doğru nitelendirilmesi ve süresinde talep edilmesi için uzman desteği belirleyicidir.

2M Hukuk Avukatlık Ofisi, deniz iş hukuku ve gemiadamı alacakları konusunda; ücret ve fazla mesai alacaklarından kıdem/ihbar tazminatına, gerektiğinde gemi ihtiyati haczi yoluyla alacağın teminat altına alınmasına kadar İstanbul, Tuzla, Pendik, Kartal, Maltepe ve Gebze başta olmak üzere uçtan uca hukuki destek sunar.

2M Hukuk Avukatlık Ofisiİstanbul Gemi Adamı AvukatıTuzla Gemi Adamı Avukatıİstanbul Deniz Ticaret Hukuku AvukatıTuzla Deniz Ticaret Avukatı

Ekibimiz & İletişim →

Kaynak ve doğrulama: T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Deniz İş Kanunu Sıkça Sorulan Sorular · 854 sayılı Deniz İş Kanunu tam metni: mevzuat.gov.tr.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut uyuşmazlıkta hukuki görüş yerine geçmez.